Youssou N’Dour en de Senegal-Jamaica-connectie
- Posted on Thursday 18 March 2010 - 13:16Michel VinkGeďnspireerd door held Bob Marley en diens directe betrokkenheid bij de vormgeving van de Afrikaanse identiteit vertrok Afrika's bekendste ster Youssou N'Dour van Senegal's hoofdstad Dakar naar Jamaica's Kingston om een heus reggae-album op te nemen. Met dit nieuwe album Dakar-Kingston is hij er met vlag en wimpel in geslaagd een brug te slaan tussen Afrika en Jamaica. En we kunnen er geen genoeg van krijgen.
De reggae-jas past Youssou pefect. En het is bijna niet vergelijkbaar met de afro-reggae zoals Alpha Blondy en Tiken Jah Fakoly die maken. Waar het bij deze laatste twee vooral gaat om het maken van een statement en op een ietwat zeurderige manier klagen over van alles en nog wat, is de reggae van Youssou rustiger van aard. En toch lijkt het alsof de Senegalese nachtegaal nooit iets anders heeft gedaan, zo klikt het in elkaar.
In eerste instantie vond ik de gedachte aan 'Youssou N'Dour inna reggae stylee' nogal makkelijk. Bestaande nummers opnieuw opnemen en daar een reggae-beat onder zetten. Maar er is hoorbaar veel meer aandacht aan besteed.
I Bring What I Love
Na het album Egypt met islam-geďnspireerde muziek is Dakar–Kingston het tweede 'thema'-album dat de mbalax-koning maakte. Via Rokku Mi Rokka uit 2007 legt hij het verband tussen Afrika en zijn diaspora. Het label Universal maakte een videodocumentaire van de weg naar de totstandkoming van dit album, getiteld I Bring What I Love. Youssou: 'Ik geef een aantal van mijn songs een tweede kans. Marley is een hommage aan Bob Marley, met medewerking van dub-dichter Mutabaruka. We hebben gewerkt met de bassist en drummer van Shaggy en gitarist Earl China Smith van The Wailers. De percussie is traditioneel Afrikaans. Met dit album wil ik de connectie leggen tussen Jamaica en Senegal.'
Het album werd in juli 2009 in Kingston, Jamaica, opgenomen in Bob's legendarische Tuff Gong-studios met medewerking van producer Tyrone Downie. Dit oud-bandlid van The Wailers werkte eerder met Afrikaanse reggae-grootheden Alpha Blondy en Tiken Jah Fakoly. En op de track Africa, Dream Again doet hij met de Nigeriaanse zangeres Ayo het succes ŕ la Seven Seconds herleven.
In deze documentaire komt Youssou's diepe soefi-geloof naar voren. Ook daarin bestaat een duidelijke link tussen Afrika en Jamaica. 'Ik kom uit de Murid-broederschap, onder leiding van sjeik Ahmadou Bamba. Zijn eerste leerling, Cheikh Ibrahima Fall, was Rasta. De volgelingen, de Baye Fall, zijn als Jamaicanen. Ze maken muziek, dansen, zingen en delen met die ene filosofische basis: solidariteit en vrede. Een bekend voorbeeld is Cheick Lô, bij wiens carričre ik in het begin betrokken was. Een echte Baye Fall.'
Bob Marley, de panafrikaanse idool
'Net als veel Afrikanen, groeide ik op met reggae. Ik heb Bob Marley nooit ontmoet of een concert van hem gezien, maar ik luisterde altijd naar zijn albums', zegt Youssou, 'Ter gelegenheid van de 50-jarige onafhankelijkheid van veel Afrikaanse kolonies ontstond het idee om een hulde te brengen aan Marley. Hij is toch voor een groot gedeelte verantwoordelijk geweest voor het zelfbewustzijn van Afrikanen, een sleutelfiguur in de emancipatie van het continent. En zelf was hij de eerste ster uit de derde wereld die wereldfaam verwierf, een groot voorbeeld dus'. Feitelijk is Afrika's verbondenheid met reggae te vergelijken met die met muziek uit Cuba en Brazilië. Het is een deel van de Afrikaanse identiteit.
De cultuurschok was nihil, hoewel hij voor het eerst in Jamaica was. Het eten was even kruidig als thuis. 'De levensstijl is nogal geörienteerd op Afrika. Je ziet dat in het eten, maar ook in de energie die het uitstraalt. Zeer dichtbij en toch ver weg. We zien de armoede, maar ook de glimlach van een trots volk dat altijd heeft gevochten tegen moeilijke tijden. Als ik Jamaicanen zie lopen of sporten, weet ik dat deze resultaten het gevolg zijn van hun problemen. En als ik reggae hoor, voel ik de pijn in vreugdevolle accenten, het gewicht van de opstand en de geschiedenis in elke noot.'
Veel nummers op het album zijn al eerder verschenen, maar er staan twee of drie nieuwe songs op het album. De overgang van mbalax naar reggae lijkt vrij moeiteloos, maar schijn bedriegt. Youssou: 'Ik heb bewust gezocht naar nummers die het dichtst tegen reggae aanliggen en toch nieuw zullen klinken. Niettemin, als een mbalax-muzikant reggae wil spelen, moet hij 50% minder inspanning leveren, maar 100% meer striktheid. Mbalax is complexe muziek en leunt sterk op improvisatie. In reggae zijn de regels vrij strak. De Senegalese muzikanten moesten zich dus meer dan ooit houden aan deze regels.'
Verrassend goed album.
Bestel Dakar–Kingston online
Meer over Afrikaanse muziek en recensies op Mixite.nl
_footer
Voices of Africa is a training programme by Voices of Africa Media Foundation | Copyright 2009 | info@voamf.org














